SESSİZ SORUMLULUKLARIMIZ

Hayatımız boyunca hep yaptıklarımızla yargılanacağımızı düşünürüz. Hatalarımız, kararlarımız, söylediklerimiz... Ancak, bir o kadar önemli olan ama sıklıkla göz ardı edilen bir gerçek vardır: yapmadıklarımız. Almadığımız sorumluluklar, göstermediğimiz ilgi, sunmadığımız sevgi… Bazen bir ilişkide, bir dostlukta ya da hayatta bir şeyleri kaybetmemizin asıl nedeni yaptıklarımız değil, yapmadıklarımızdır.

Bir düşünün; bir dostunuzun zor bir dönemden geçtiğini biliyorsunuz ama ona destek olmak için bir adım atmıyorsunuz. İşlerinizin yoğunluğunu bahane ediyorsunuz, ancak o kişinin ihtiyacı olan yalnızca kısa bir telefon görüşmesi ya da basit bir mesaj olabilir. Onu yalnız bırakmamak için küçük bir ilgi göstermeniz yeterken, bu ilgiyi göstermemek aslında farkında olmadan dostluğunuzun sonunu getirebilir.

Yapmadıklarımız, tıpkı söylediklerimiz gibi bir iz bırakır. Bazen sevgi göstermezsek, insanlar sevgisiz olduklarını düşünür. Sorumluluk almazsak, güven kaybolur. Birinin acısını fark etmeyip göz ardı edersek, o acının ağırlığı iki katına çıkar. Sessizlik de bir eylemdir ve kimi zaman söylenenlerden daha çok yaralar.

Bir dostu kaybetmek, bir ilişkiyi bitirmek, bazen büyük hatalarla değil, küçük ihmallerle olur. Sadece "Nasılsın?" diye sormayı unuttuğumuzda, sevdiklerimizin ihtiyaçlarını görmezden geldiğimizde, onlara zaman ayırmadığımızda, bu küçük eksiklikler birikir ve sonunda ilişkilerde onarılması zor yaralar açar.

Bu durum sadece bireysel ilişkilerimizde değil, toplumsal hayatta da geçerlidir. Çoğu zaman, yaşadığımız toplumdaki sorunları görmezden geliriz. Komşularımızın, sokakta yardıma muhtaç insanların ihtiyaçlarına karşı duyarsız kalırız. Oysa toplumu bir arada tutan şey, sadece yasalar ya da düzenlemeler değildir; dayanışma, yardımlaşma ve birbirimize gösterdiğimiz ilgidir. Bir toplumda, adalet ve barış sadece kötü davranışları cezalandırmakla değil, insanları birbirine bağlayan sevgi ve merhamet bağlarını güçlü tutmakla sağlanır.

Bir komşunun derdiyle ilgilenmediğimizde, bir sokak hayvanına yardım eli uzatmadığımızda, bir toplumsal sorunu göz ardı ettiğimizde, aslında toplumsal sorumluluğumuzu yerine getirmemiş oluruz. Yoksulluğa, eşitsizliğe veya çevre sorunlarına karşı kayıtsız kalmak da bir "yapmadığımız"dır. Bu ihmaller, toplumsal yapının sessizce yıpranmasına sebep olur. Örneğin, çevreye karşı duyarsızlık, sadece dünyamıza değil, geleceğimize de zarar verir. Küçük bir farkındalık, küçük bir adım bile, toplumsal sorunların çözümünde büyük fark yaratabilir.

Yapmadıklarımızla ilgili sorumluluk, hayatın her alanında karşımıza çıkar. İş yerinde bir projeye yeterince dahil olmamak, bir ekip arkadaşımıza destek olmamak; ailede, küçük bir jesti ihmal etmek, bir arkadaşımıza karşı yeterince şefkat göstermemek… Bunlar da bizim eylemlerimizdir, ancak göz ardı edilen taraflarıdır.

Sevgi sadece güzel sözlerde değil, gösterilen ilgide, verilen değerde, paylaşılan anlarda gizlidir. İlişkiler sadece büyük jestlerle değil, küçük sorumluluklarla da beslenir. İnsanlar, ilgisizlikle yavaş yavaş uzaklaşır, sevgisizlikle kalpleri donar. Yani yaptıklarımız kadar, yapmadıklarımız da bizi biz yapan ve ilişkilerimizi şekillendiren şeylerdir.

Dünyada çoğu zaman büyük hatalar konuşulur, gazeteler manşetlerini bu hatalarla doldurur. Ancak insan ilişkilerinde ve toplumsal yaşamda yıkıcı olan çoğu zaman fark edilmeden yaşanan küçük ihmallerdir. Bir insanı kaybetmek için ona büyük bir kötülük yapmanız gerekmez, sadece yeterince iyi olmayı başaramamak, gereken ilgiyi göstermemek yeterlidir. Aynı şekilde, bir toplumun refahını ve barışını tehdit eden şey çoğu zaman büyük felaketler değil, küçük sorumlulukları yerine getirmemekten kaynaklanan sosyal çözülmelerdir.

Unutmayalım, hayatta sadece yaptıklarımızdan değil, yapmadıklarımızdan da sorumluyuz. Sessiz kalan, söylenmeyen ve yapılmayan her şeyin de bir bedeli vardır. İlişkilerimizi besleyen sadece aktif çabalarımız değil, o çabayı göstermediğimizde kaybettiklerimizdir. Toplumu güçlü kılan da bireylerin birbirlerine karşı olan sessiz sorumluluklarını yerine getirmesidir.

Belki de bu yüzden hayat, sadece "ne yapmalıyım?" sorusunu değil, "ne yapmadım?" sorusunu da sormayı gerektirir.